柬埔寨战略研究院支持东海争议的多边谈判 (第一期)

16:45 |
Eurasia Review 3月3日刊登了柬埔寨战略研究院创始人兼主席Phoak Kung的文章,评价了柬埔寨担任东盟轮值主席国三年后的东海局势。一下是文章内容:
2012年在柬埔寨举行的东盟外长会议是首次东盟外长会议未能达成联合声明。直到现在,国际社会仍然柬埔寨在该事件中的作用。在东盟共同体即将成立之际,我们可以从该事件中吸取到什么教训呢?2012年,柬埔寨成为各国主意的焦点,各国都想看看柬埔寨将如何处理中国 -- 柬埔寨目前最大的合作伙伴 -- 与菲律宾、越南、马来西亚、文莱等东盟国家之间的东海主权争议。
不出所料,在东盟外长会议上,菲律宾和越南要求将东海问题列入会议讨论的内容。当东盟在45年历史中首次未能达成联合声明时,很多人立即指责柬埔寨,认为柬埔寨将他们的利益放在东盟的团结和利益至上。
柬埔寨只是一个复杂问题的一部分
该事件的后果直接影响到柬埔寨与邻国之间,特别是与菲律宾之间的关系。在对菲律宾和越南做出具有争议的宣布之后,柬埔寨驻菲律宾大使被召回。
但实际上,这只是世界和地区格局发生前所未有的变化的表现之一。国际社会对柬埔寨的指责是非常激烈的,但它未能解决东盟存在的问题。柬埔寨阻止东盟外长会议做出有关东海问题的联合声明的主要理由是因为对中国的经济依赖性。近十年来,中国向柬埔寨提供价值数十亿美元的援助、投资和贷款。中国已成为柬埔寨最大的投资来源国。
另外,柬埔寨领导层被认为与中国政府保持非常紧密的关系。他们一向支持支持,其中包括“一个中国”政策。但是,不仅柬埔寨而且很多东盟国家对中国所提出的亚洲投资银行和新丝绸之路等倡议感兴趣,并愿意参与这些倡议。

所以,即使其他国家而不是柬埔寨担任2012年东盟轮值主席国,其东盟外长会议也未必取得另一个结果。但是,无论如何,2012年东盟外长会议的失败已严重破坏柬埔寨的国家形象,并让柬埔寨无法向其他东盟国家交代。
Đọc thêm...

Viện Nghiên cứu Chiến lược Campuchia ủng hộ đàm phán đa phương trong tranh chấp Biển Đông (Phần 1)

16:44 |
Tờ Eurasia Review ngày 3/3 đăng bài phân tích của học giả Phoak Kung, đồng sáng lập viên kiêm đồng Chủ tịch Viện Nghiên cứu Chiến lược Campuchia đánh giá lại vấn đề Biển Đông 3 năm sau thất bại của Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN năm 2012 khi Campuchia làm Chủ tịch luân phiên. Sau đây là nội dung bài viết:
Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN năm 2012 tại Phnom Penh đã kết thúc mà lần đầu tiên không ra được tuyên bố chung cho đến nay dư luận vẫn còn nhắc tới vai trò của Phnom Penh. Có thể rút ra bài học gì từ sự việc này khi ASEAN bước vào một năm quan trọng để chính thức hóa tầm nhìn trở thành một Cộng đồng kinh tế? Ngay năm 2012, mọi ánh mắt đều đã đổ dồn về phía Campuchia xem nước này sẽ xử lý căng thẳng Biển Đông giữa đồng minh thân cận nhất - Trung Quốc với các thành viên ASEAN là Philippines, Việt Nam, Malaysia và Brunei như thế nào.
Theo dự kiến, Philippines và Việt Nam đã yêu cầu nêu vấn đề Biển Đông vào nội dung các cuộc đàm phán của hội nghị. Khi ASEAN thất bại trong việc đưa ra một tuyên bố chung lần đầu tiên trong 45 năm, nhiều người nhanh chóng chỉ trích Phnom Penh, Campchia đã đặt quyền lợi của họ lên trên sự đoàn kết thống nhất, vai trò trung tâm của ASEAN.
Campuchia chỉ là một phần của vấn đề phức tạp
Hậu quả của sự kiện này ảnh hưởng ngay tới quan hệ giữa Campuchia với các nước láng giềng, đặc biệt là Philippines. Đại sứ Campuchia tại Philippines đã bị gọi về sau khi có những phát ngôn gây tranh cãi đối với Philippines và Việt Nam. Nguyên nhân là các quốc gia thành viên ASEAN không đồng ý với cách diễn đạt của các tuyên bố chung liên quan đến tranh chấp giữa Philippines và Trung Quốc ở bãi cạn Scarborough.
Trên thực tế, đây chỉ là một khía cạnh của những thay đổi chưa từng có trong trật tự khu vực và toàn cầu. Những lời buộc tội chống lại Campuchia khá căng, nhưng nó thất bại trong việc giải quyết các vấn đề chính đối với ASEAN trong vai trò đoàn thể. Lý do Campuchia (ngăn cản ra tuyên bố chung về Biển Đông) được chỉ ra là sự phụ thuộc ngày càng tăng vào Trung Quốc về kinh tế. Trong thập kỷ qua Trung Quốc đã rót hàng tỉ USD viện trợ, cho vay và đầu tư sang Campuchia, Bắc Kinh trở thành nhà đầu tư lớn nhất của vương quốc Đông Nam Á này.
Ngoài ra, các nhà lãnh đạo Campuchia cũng được coi là có mối quan hệ chặt chẽ với chính phủ Trung Quốc. Họ luôn ủng hộ Trung Quốc về một số vấn đề, bao gồm chính sách "một Trung Quốc". Tuy nhiên không riêng Campuchia, nhiều nhà lãnh đạo ASEAN cũng quan tâm đến "sáng kiến" của Bắc Kinh khi Tập Cận Bình tuyên bố thành lập ngân hàng Đầu tư châu Á 50 tỉ USD và lập Quỹ Con đường tơ lụa mới 40 tỉ USD và muốn trở thành "một phần của sáng kiến này".

Vì vậy, chưa chắc cuộc họp Ngoại trưởng ASEAN năm 2012 đã có kết quả khác nếu một nước thành viên khác làm Chủ tịch luân phiên, tất nhiên Campuchia nên xử lý vấn đề một cách hiệu quả hơn, tìm giải pháp chấp nhận được cho tất cả các bên. Thất bại trong việc đưa ra tuyên bố chung đã phá hỏng hình ảnh quốc gia này và đặt Campuchia vào chỗ "khó xử" với các quốc gia láng giềng trong khu vực.
Đọc thêm...

与越南开战,中国将失败

16:52 |
中国网站Military.china.com刊登的文章明确指出,依目前形势来看中国不能与越南开展,否则中国将受到失败,以下是4个理由。
理由一:越南军队能征善战
如果与越南开战中国将陷入一个圈套。从1979年与越南的战争来看,光凉山战线中国每周消耗炮弹就是200万发,歼敌人4000自损8000。越南军队能征善战,特别是游击战。该文章明确指出:“他打不过你就拖死你,直到把你拖垮。美国不是曾说要把越南炸回石器时代么,可结果呢:越南人说我们进入了铝器时代(暗指很多美国战机被已越南击落)”。所以与越南开战,中国绝对捞不到任何好处。
  理由二:来自西方和美国日本舆论界的猛烈谴责
  打越南会使中国在国际上站不住脚。世界各国将猛烈谴责中国,因为舆论话语权掌握在西方国家手中,中国将处于被动局面。一旦与越南开战所有和中国敌对的国家都会伺机介入其中,这是中国需要考虑的问题。
理由三:中国将处于两线作战的困境,这是兵家之大忌。
如果和越南开战,中国将无暇顾及台湾,如果台湾突然宣布闹独立,中国将没有办法班师对付台湾,美国再以从中作梗中国将很可能因为一时赌气而赔了夫人又折兵。其次就是日本很可能趁乱占领钓鱼岛/Senkaku,韩国借机出兵进攻朝鲜,印度吞并藏南等等。
理由四:越南的地理特征和越南人的特性对中国的作战造成很大困难
越南是个多山的国家,很多年前法国美国和中国都在这片山脉丛林国家吃尽了苦头。越南人善于打丛林战,而中国用战机导弹和游击队去耗显然是相当愚蠢的事情!而出动机械化部队又会被丛山茂林所挡住,所以势必会陷入另一场持久的消耗战。

上述的分析明确指出,不一定更强的一方就在战争中取得优势。国际分析专家也认为,虽然中国军事力量正日益得到加强,但仍然存在很多缺陷。所以,在决定使用武力手段解决主权争议之前,中国国家领导人一定需要慎重考虑,否则会让中国付出沉重的代价。
Đọc thêm...

Trung Quốc sẽ thất bại nếu gây chiến với Việt Nam

16:51 |
Bài báo trên trang quân sự Military.china.com của Trung Quốc đã chỉ rõ rằng với tình hình hiện tại, Trung Quốc không thể gây chiến, bởi nếu chiến tranh nổ ra, Trung Quốc sẽ gần như chắc chắn thất bại. 4 lý do cốt tử đã được vạch rõ.
Lý do thứ nhất: Quân đội Việt Nam lão luyện và thiện chiến
Nếu Trung Quốc gây chiến với Việt Nam, Trung Quốc sẽ rơi vào cái bẫy. Những bài học từ cuộc chiến với Việt Nam năm 1979 đã cho thấy sự hao tiền tốn của và sinh mạng như thế nào. Chỉ riêng trong trận Lão Sơn, mỗi tuần Trung Quốc tiêu hao gần 200.000 quả đạn pháo, nhưng vẫn thiệt hại từ 4.000 đến 8.000 quân.
Bài báo trên trang mạng của Trung Quốc nói: "Quân đội Việt Nam sử dụng chiến thuật chiến tranh du kích rất lão luyện, họ sẽ đánh bại chúng ta bằng cuộc chiến tiêu hao từ từ cho đến khi chúng ta thất bại, chúng ta không thể khinh thường họ. Người Mỹ đã hết sức sai lầm khi tuyên bố "đưa Việt Nam về thời kỳ đồ đá" và Việt Nam đã đáp lại bằng câu nói rằng "chúng tôi đã bước vào thời kỳ đồ nhôm" (ám chỉ rất nhiều xác máy bay Mỹ đã xuất hiện trên mặt đất ở miền Bắc Việt Nam)... Vì vậy Trung Quốc không thể chiến thắng bằng cách gây ra chiến tranh, bài học về các lực lượng không quân và hải quân hùng mạnh nhất thế giới bị Việt Nam tiêu diệt vẫn còn giá trị".
Lý do thứ 2:  Sự lên án gay gắt từ dư luận phương Tây, Hoa Kỳ và Nhật Bản.
Gây chiến với Việt Nam sẽ làm cho Trung Quốc không còn chỗ đứng trên trường quốc tế. Các nước trên thế giới sẽ lên án Trung Quốc vì sức mạnh truyền thông nằm trong tay các nước phương Tây, và trong cuộc chiến truyền thông thì Trung Quốc hoàn toàn bị động. Cuộc chiến sẽ làm cho Trung Quốc mất dần sức mạnh và suy yếu, các lực lượng thù địch Trung Quốc sẽ thừa cơ can thiệp vào Trung Quốc.
Lý do thứ 3: Đối mặt với điều cấm kỵ trong binh pháp khi cùng một lúc phải đối mặt với nhiều mặt trận.
Có thể dự đoán khi Trung Quốc khai chiến với Việt Nam thì Đài Loan sẽ tuyên bố độc lập ngay tức khắc, lúc đó Trung Quốc không thế nào chiến thắng được trên mặt trận Đài Loan vì Hoa Kỳ sẽ đứng sau hậu thuẫn. Tiếp theo là Nhật Bản sẽ kiểm soát hoàn toàn quần đảo Điếu Ngư/Senkaku, Trung Quốc sẽ đánh mất cơ hội kiểm soát Bắc Triều Tiên, Ấn Độ đánh chiếm khu vực tranh chấp và thôn tính miền Nam Tây Tạng...
Lý do thứ 4: Đặc điểm địa hình và con người của Việt Nam khó khăn cho Trung Quốc tác chiến
Việt Nam được bao bọc bởi đồi và núi. Pháp, Hoa Kỳ và cả Trung Quốc đã phải nếm trải những thất bại đau đớn tại đây.  Một cuộc chiến với Việt Nam sẽ hết sức khó khăn, Việt Nam rất lão luyện trong chiến tranh du kích, do đó việc sử dụng tên lửa, máy bay chiến đấu là một sự ngu ngốc!
Các đơn vị cơ giới của Trung Quốc sẽ bị chặn lại bởi các dãy núi, vì vậy chắc chắn chúng ta sẽ rơi vào một cuộc chiến tranh tiêu hao kéo dài. Việc thực hiện cách đánh nhanh thắng nhanh như Mỹ đã làm tại Lybia hay bài học của Nga tại Gruzia gần như là không thể đối với cuộc chiến của Trung Quốc ở Việt Nam. Bởi vì địa hình của những nước này đồng bằng và sa mạc, có thể oanh tạc dễ dàng.
Với những lý do mà bài báo nêu ra ở trên cho thấy không phải cứ là nước mạnh, nước lớn chắc chắn sẽ giành thắng lợi trước một nước nhỏ, nước yếu hơn. Giới phân tích quân sự gần đây cho rằng quân đội Trung Quốc mạnh về số lượng nhưng chất lượng còn nhiều hạn chế với sự yếu kém về năng lực, kinh nghiệm chiến đấu, ý thức tổ chức kỷ của binh lính, chưa kể tệ nạn tham nhũng tràn lan trong lực lượng quân đội nước này. Chắc chắn giới lãnh đạo Trung Quốc cũng sẽ phải cân nhắc, tính toán kỹ đến những điều này trước khi đưa ra quyết định có nên dựa vào sức mạnh quân sự để giải quyết vấn đề chủ quyền lãnh thổ hay không để tránh phải trả giá đắt cho sai lầm mà nước này mắc phải.  
Đọc thêm...

美国、印度和菲律宾反对中国在长沙群岛的填海造地行为

16:49 |
中国在属于越南主权的长沙群岛大规模进行的填海造地行为已令周边各国以及国际社会深表担忧。
3月5日,在美国首都华盛顿接受媒体采访时,主管亚太安全事务的美国国防部长助理David Shear对中国在东海“争议地区”的一些岛屿正在开展的填海造地的速度表示担忧。David Shear强调称,中国的填海造地很突出”,并称“这件事情,我们非常担忧。”
David Shear表示,中国的确在过去五个月在其占领的地方增加了更多的土地,比其他诉求国在过去五年增加的要多。这将对该地区的安全和稳定或有负面影响。
之前,在3月3日与印度海军总司令Robin Dhowan上将的会晤中,美国太平洋舰队司令Harry Harris上将认为,任何一个关注东海海上航行自由的人都不得不对中国在东海所进行的填海造地行为表示关切。实际上,中国正在改变东海的争议现状。
Harris上将警告称,中国在长沙群岛进行的填海造地行为是“挑衅的”,并对让东海紧张局势进一步升级。
印度New Delhi电视台援引Harris上将的话称,“东海是国际海域,如果印度愿意可以自由活动”。
New Delhi电视台也表示,虽然并未广泛宣传,但美国将印度看做其亚太再平衡战略的重要合作伙伴。
Harris 上将也表示,美国将印度视为世界新格局的重要组成部分。在美国亚太再平衡战略中,太平洋舰队的重要性日益得到加强。预计到2020年,太平洋舰队在美国海军力量的比例中将占60%。Harris 上将强调称:“问题不在于中国,而在于我们。我们未来的经济在于太平洋和印度洋”。另外,他个人对印度加强在东海上的力量表示欢迎。
另外,菲律宾Rappler网站援引菲律宾驻联合国大使Irene Susan Natividad在安理会会议上的讲话称,中国在长沙群岛6座岛礁进行的填海造地行为是对地区安全、和平、稳定的威胁。
Irene Susan Natividad大使强调称,中国的填海造地行为将破坏东海的生物多样性,破坏东海的生态平衡。该行为对依靠东海为生的渔民留下长久的严重后果。
Đọc thêm...

Mỹ, Ấn Độ và Philippines cảnh báo hoạt động xây dựng đảo nhân tạo của Trung Quốc ở Trường Sa

16:47 |
Hoạt động ồ ạt bồi đắp, cải tạo, xây dựng đảo nhân tạo quy mô lớn của Trung Quốc đang tiến hành tại các bãi đá ở Trường Sa của Việt Nam nhằm mục đích phục vụ âm mưu kiểm soát tiến tới độc chiếm hoàn toàn Biển Đông đã làm dấy lên sự lo ngại của các nước trong khu vực cũng như cộng đồng quốc tế.
Trong cuộc trả lời phỏng vấn báo giới tại thủ đô Washington, ngày 5/3, Trợ lý Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ phụ trách các vấn đề an ninh châu Á - Thái Bình Dương, ông David Shear đã bày tỏ lo ngại về tốc độ Trung Quốc tiến hành cải tạo các đảo đá nằm trong khu vực tranh chấp chủ quyền ở Biển Đông. Ông David Shear nhấn mạnh "Trung Quốc đang đầy mạnh các hành động nhằm giành chủ quyền và đó là điều chúng tôi đang rất quan ngại".
Theo ông Shear, trong một năm qua, Bắc Kinh đã đẩy mạnh hoạt động cải tạo và mở rộng các đảo đá ở Biển Đông hơn bất cứ quốc gia nào khác trong khu vực, đồng thời cảnh báo các hành động này của Trung Quốc đang gây ra những hậu quả tiêu cực đối với an ninh và ổn định khu vực.
Trước đó, trong cuộc gặp với Tổng Tư lệnh Hải quân Ấn Ðộ - Đô đốc Robin Dhowan ngày 3/3, Tư lệnh Hạm đội Thái Bình Dương Mỹ - Đô đốc Harry Harris đang có chuyến thăm Ấn Độ cho rằng tất cả những ai quan ngại về quyền tự do đi lại ở Biển Ðông đều phải có nhiệm vụ chú ý đến những gì Trung Quốc đang làm ở Biển Ðông và việc xây đảo nhân tạo nghiêm trọng của Bắc Kinh. Trên thực tế, Trung Quốc đang thay đổi hiện trạng tại Biển Ðông.
Đô đốc Harris cảnh báo việc Trung Quốc xây đảo nhân tạo ở Trường Sa là một sự khiêu khích và gây ra căng thẳng ở Biển Đông cũng như đối với các nước xung quanh vùng biển quốc tế này.
Kênh truyền hình New Delhi (NDTV) dẫn lời ông Harris khẳng định “Biển Ðông là vùng biển quốc tế và Ấn Ðộ có thể hoạt động tự do nếu muốn. Nếu đó là Biển Ðông, hãy cứ đến đó”.
Theo NDTV, mặc dù không được tuyên bố rộng rãi, Mỹ coi Ấn Ðộ là một đối tác quan trọng trong chiến lược “xoay trục” châu Á - Thái Bình Dương. Ðiều này không chỉ vì Hải quân Ấn Ðộ là một trong những lực lượng hùng mạnh của khu vực mà còn là đối tác huấn luyện hữu ích, tiếp xúc với Hải quân Mỹ trong cuộc tập trận cấp cao Malabar diễn ra mùa thu hàng năm.
Ông Harris cho biết Mỹ cũng coi Ấn Ðộ là một phần quan trọng trong trật tự thế giới mới. Trong chính sách “xoay trục “ của Mỹ, Hạm đội Thái Bình Dương đang trở nên lớn mạnh hơn. Vào năm 2020, 60% hải quân Mỹ sẽ có mặt trong Hạm đội Thái Bình Dương. Tư lệnh Mỹ phát biểu: “Vấn đề không phải là ở Trung Quốc mà là ở chúng ta. Vấn đề ở đây là nhận thức tương lai kinh tế của chúng ta nằm ở Thái Bình Dương và Ấn Ðộ Dương” và nói thêm rằng tùy thuộc vào Ấn Ðộ có muốn tăng cường hiện diện ở Biển Ðông hay không mặc dù cá nhân ông hoan nghênh điều này.
Cũng liên quan đến vấn đề trên, trang tin Rappler của Philippines dẫn bài phát biểu của Đại sứ Philippines tại Liên Hợp Quốc bà Irene Susan Natividad trong phiên tranh luận mở của Hội đồng Bảo an đã khẳng định rằng Trung Quốc xây đảo nhân tạo tại 6 bãi đá ở quần đảo Trường Sa là mối đe dọa an ninh, hòa bình và ổn định trong khu vực.
Bà Irene Susan Natividad còn nhấn mạnh hành động xây đảo nhân tạo của Trung Quốc cũng sẽ hủy hoại đa dạng sinh học, làm mất cân bằng sinh thái ở Biển Đông. Nó sẽ để lại hậu quả dài hạn cho những cư dân bám biển để sống trong nhiều thế hệ.
Đọc thêm...

2015年马来西亚会敦促各方尽快制订东海行为准则?

22:21 |
近几年来,由于中国在东海上不断采取横行霸道的行为,旨在肯定该国在东海的主权,让东海紧张局势日益升级。与此同时,为解决东海紧张局势寻找措施是一件难以实现的问题。虽然多年来,东盟各国在制定东海各方行为准则的工作上已经付出不少努力,但由于中国设法拖延谈判,因此截至目前,制定东海各方行为准则的工作尚未取得任何积极进展。
因此,马来西亚—— 在东海有争端的国家之一,担任2015年东盟轮值主席的职务已经为区域内和国际各国在促进东海争端解决问题寻找方案上带来希望。虽然近期,在东海问题上,马来西亚总是没有任何表态,然而各国还是相信,马来西亚一定会力争促进东海各方行为准则的制定进度。原因有几个:
第一,马来西亚作为有东海争端的国家之一,该国在东海海域上有很大的权利。美国Maine大学东海研究专家吴永龙教授认为,如果中国独占东海,马来西亚也受到不少不利的影响。在此基础上,如果越南受到最大影响的话,马来西亚就是其二,菲律宾就是其三。
这一点已经得到实际的证明。近期,中国连续派遣海军前往马来西亚东部海域的曾母暗沙海滩,旨在维护中国的领海主权。曾母暗沙海滩被中国宣布为该国最偏远的领土之地,离中国陆地1千多公里,但离中国仅仅80公里。
更严重的是,2014年,中国执法力量已在 Erica Reef 与Luconia Shoal两个石礁海滩除掉马来西亚领土上的主权界碑,并以中国的界碑代替。中国渔民继续侵犯马来西亚专属经济区,使用氰化物捕捞大量海产。另外中国海上执法船舰还不停地挑衅为马来西亚石油集团在海上作业提服务的船只。
据吴永龙教授分析,由于中国在东海海域上的行为日益霸道,因此,马来西亚也日益意识到中国对其所产生的影响是多么危险。因此,为了对付中国的威胁,马来西亚已加强该国与美国、印度和日本之间的安全国防合作。
第二是,马来西亚是东盟创始之处的五个成员之一。在东海的问题上,作为东盟的轮值主席,马来西亚会站在东盟各成员国的立场上体现他们的一致意见。马来西亚领导人,特别是马来西亚总理Najib Razak 完全支持和平外交的方式来实施东海各方行为宣言,并促进东海各方行为准则的制定进度。马来西亚要为东盟共同体创造团结一致,旨在做好东盟核心角色对区域各问题的重要作用,从而提高马来西亚乃至东盟在国际舞台上的威信。
第三是,虽然马来西亚在与中国的关系中具有巨大的经济利益,因为中国使马来西亚最大的贸易伙伴国,不过 马来西亚的经济也比较强, 中国并不能像2012年一样,使用自己的政治影响来胁迫马来西亚的政权。因此,马来西亚无论怎么样也不会用自己的威信和形象来换代。

由于上诉原因,马来西亚成为东盟轮值主席一事,不仅对越南在东海问题上产生利益,而且还为世界上和区域许多国家带来利益。
Đọc thêm...

Malaysia sẽ thúc đẩy COC trong năm 2015?

22:18 |
Những năm gần đây, tình hình Biển Đông ngày càng leo thang căng thẳng do những hành động gây hấn, hung hăng bất chấp luật pháp quốc tế của Trung Quốc nhằm khẳng định “chủ quyền” của nước này ở Biển Đông. Trong khi đó, việc tìm kiếm giải pháp cho tranh chấp Biển Đông hết sức khó khăn, phức tạp nếu không muốn nói là bế tắc. Mặc dù, những năm qua, các nước ASEAN đã rất nỗ lực để đạt được Bộ Quy tắc ứng xử của các bên trên Biển Đông (COC) giữa ASEAN và Trung Quốc mang tính ràng buộc về mặt pháp lý để kiềm chế xung đột ở Biển Đông nhưng cho đến nay, gần như chưa đạt được tiến triển đáng kể nào do Trung Quốc tìm mọi cách để trì hoãn, kéo dài tiến trình đàm phán.
Vì vậy, việc Malaysia, nước có tranh chấp chủ quyền tại Biển Đông đảm nhiệm vai trò Chủ tịch ASEAN năm 2015 đã mang lại kỳ vọng cho các nước trong khu vực và quốc tế về việc thúc đẩy một giải pháp thỏa đáng cho tranh chấp Biển Đông. Cho dù thời gian qua, Malaysia thường tỏ ra dè dặt, kín tiếng trong vấn đề Biển Đông, tuy nhiên các nước vẫn tin tưởng rằng Malaysia sẽ nỗ lực thúc đẩy để đạt được tiến triển trong việc ký kết COC. Sự kỳ vọng đó xuất phát từ một số nguyên nhân:
Thứ nhất, là một bên trong tranh chấp Biển Đông, Malaysia có quyền lợi thiết thân ở vùng biển này. Giáo sư Ngô Vĩnh Long, một chuyên gia về Biển Đông, trường Đại học Maine (Mỹ) cho rằng khi xem xét về quan điểm Biển Đông của Malaysia, không nên quên rằng nước này sẽ bị thiệt hại nặng nề nếu Trung Quốc nuốt trọn Biển Đông. Trên thang bậc của các lợi ích bị đe dọa, nếu Việt Nam đứng thứ nhất thì Malaysia xếp thứ hai và Philippines chỉ đứng thứ ba.
Điều đó phần nào đã được thực tế chứng minh. Gần đây, Trung Quốc liên tiếp cử tàu hải quân đến bãi ngầm James Shoal ngoài khơi bờ biển phía Đông Malaysia để tuyên hứa bảo vệ chủ quyền của Trung Quốc. Bãi ngầm James Shoal được Trung Quốc tuyên bố là vùng đất xa xôi nhất thuộc chủ quyền của nước này, cách Trung Quốc hơn 1000km trong khi chỉ cách Malaysia khoảng 80km.
Nghiêm trọng hơn, năm 2014, giới chức thực thi luật biển của Trung Quốc đã bắt đầu gỡ bỏ cột mốc lãnh thổ của Malaysia cắm trên bãi đá Erica Reef (Đá Én Ca) và bãi cạn Luconia Shoal, để thay thế chúng bằng các cột mốc của Trung Quốc. Ngư dân Trung Quốc tiếp tục xâm phạm vùng đặc quyền kinh tế của Malaysia, dùng chất Cyanide để đánh bắt rất nhiều cá. Và các tàu chấp pháp trên biển của Trung Quốc liên tục thách thức tàu của Tập đoàn dầu khí quốc gia Malaysia đang phục vụ các giàn khoan dầu ở ngoài khơi.
Theo Giáo sư Ngô Vĩnh Long, do các hành vi ngày càng lấn tới của Trung Quốc tại Biển Đông nên Malaysia đã ngày càng hiểu rõ hơn mối đe dọa từ phía Trung Quốc đối với toàn khu vực và đặc biệt là đối với Malaysia. Vì vậy, để đối phó với mối đe dọa đến từ Trung Quốc, Malaysia đã tăng cường phát triển quan hệ an ninh – quốc phòng với các nước Mỹ, Ấn Độ và Nhật Bản.
Thứ hai, Malaysia là một trong 5 thành viên sáng lập ban đầu của ASEAN. Trong vai trò Chủ tịch ASEAN, Malaysia sẽ thể hiện lập trường đồng thuận của các thành viên về vấn đề Biển Đông. Giới lãnh đạo Malaysia nói chung và Thủ tướng Najib Razak nói riêng hoàn toàn ủng hộ các biện pháp ngoại giao hòa bình để thực thi bản Tuyên bố về ứng xử của các bên trên Biển Đông (DOC) và đẩy mạnh tiến độ nhằm đạt được COC. Malaysia muốn tạo được sự đồng thuận, đoàn kết trong toàn khối ASEAN để đảm bảo vai trò trung tâm của ASEAN đối với các vấn đề khu vực, qua đó nâng cao uy tín, hình ảnh của ASEAN nói chung và Malaysia nói riêng trên trường quốc tế.
Thứ ba, mặc dù Malaysia có lợi ích kinh tế lớn trong quan hệ với Trung Quốc vì Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của nước này, song Malaysia là một nền kinh tế tương đối mạnh và Trung Quốc sẽ không thể sử dụng ảnh hưởng của chính trị lên chính quyền Kuala Lumpur như họ từng làm tại Campuchia năm 2012. Do vậy, Malaysia sẽ không chấp nhận đánh đổi uy tín, hình ảnh của mình bằng mọi giá.

Với những lý do trên, việc Malaysia làm Chủ tịch ASEAN không những có lợi cho Việt Nam trong vấn đề Biển Đông mà còn cho nhiều nước khác trong khu vực và trên thế giới. 
Đọc thêm...

Hot (焦点)