Theo tờ ABS CBN News ngày 26/3, sau khi các Thượng nghị sĩ Mỹ và Tổng thống Indonesia Joko Widodo mới đây lên tiếng bác bỏ yêu sách “đường lưỡi bò” của Trung Quốc, chính phủ Philippines đã khẳng định không một quốc gia nào trên thế giới công nhận tính hợp pháp trong yêu sách “đường lưỡi bò” của Trung Quốc chiếm phần lớn diện tích Biển Đông.

          Đồng thời, Ngoại trưởng Philippines Ablert del Rosario đã lên tiếng cảm ơn Tổng thống Widodo về tuyên bố của ông cho rằng yêu sách của Trung Quốc đối với phần lớn Biển Đông không có cơ sở pháp lý theo luật pháp quốc tế. Ngoại trưởng Philippines khẳng định tuyên bố của Tổng thống Indonesia đã tái khẳng định niềm tin rằng không một quốc gia nào trên thế giới công nhận “đường 9 đoạn” của Trung Quốc là hợp lệ.

          Tờ ABS CBN News bình luận tranh chấp lãnh thổ ở Biển Đông trở thành điểm nóng ở châu Á, tạo ra những rủi ro có thể vượt khỏi tầm kiểm soát và dẫn đến xung đột giữa các bên.

          Tờ báo trên dẫn lời Ngoại trưởng Rosario tố cáo Trung Quốc tăng tốc hoạt động bành trướng lãnh thổ ở Biển Đông thông qua hoạt động cải tạo, xây dựng bất hợp pháp trên 7 bãi đá và rặng san hô ở quần đảo Trường Sa, làm thay đổi kích thước, cấu trúc và tính chất vật lý của chúng. Ông Rosario cũng cho biết các tàu Trung Quốc đã nhiều lần đâm tàu cá Philippines, đe dọa an toàn tính mạng của ngư dân nước này. Trung Quốc đang đẩy mạnh thủ đoạn "dư luận chiến" khi biết mình đuối lý về pháp luật. Ngoại trưởng Philippines khẳng định, nước này sẽ tiếp tục theo đuổi vụ kiện “đường lưỡi bò” để "duy trì một tình hữu nghị có giá trị" với Trung Quốc mà không phải giảm bớt nỗ lực theo đuổi một số quy tắc ràng buộc về mặt pháp lý trong ứng xử trên Biển Đông.

          Cùng ngày, tờ Bloomberg News ngày 26/3 dẫn lời Tổng thống Philippines Benigno Aquino III cho biết, hoạt động xây dựng cải tạo bất hợp pháp của Trung Quốc trên 7 bãi đá thuộc quần đảo Trường Sa có thể tạo ra những hòn đảo nhân tạo có người sinh sống, có quân đội ở sát nách Philippines. Một trong những đảo nhân tạo Trung Quốc đang xây là bãi đá Vành Khăn, rất gần Palawan, một khoảng cách quá ngắn giữa Philippines với các vũ khí chiến tranh của Trung Quốc.

           Theo Tổng thống Anquino, những nỗ lực của Philippines hiện nay là nhằm mục đích xác định một cách chính xác quyền và nghĩa vụ của các bên liên quan đến Biển Đông, tạo ra môi trường mà tất cả các bên có thể giải quyết với nhau trên các nguyên tắc cơ bản. Tổng thống Philippines khẳng định Trung Quốc cần thế giới để tiếp tục tăng trưởng giống như bất kỳ quốc gia nào khác cần phần còn lại của thế giới.

          Ông Aquino cho biết, ông sẽ ủng hộ hoạt động tuần tra chung trên Biển Đông theo ý tưởng của Tư lệnh Hạm đội 7 Hoa Kỳ Robert Thomas, cũng như hoan nghênh vai trò lớn hơn của Nhật Bản và Ấn Độ trong khu vực. "Các cuộc tuần tra cho tự do hàng hải tôi cho là hoạt động lành mạnh với tất cả các bên", Tổng thống Philippines bình luận.

Đọc thêm...

《美国之音》3月25日报道称，柬埔寨首相洪森3月24日宣布称，东海主权争议“应该由直接受到争议影响的国家来解决。”

《美国之音》援引洪森的话称，“这个问题总体来说最终不是东盟的问题，而是有关国家的双边问题，因此需要在他们之间谈判”，“续柬埔寨之后，文莱也都找不到解决问题的方案，缅甸也没能解决好争端问题，现在我就等着看马来西亚能不能处理好这个问题。”

《美国之音》也认为，尽管这是柬埔寨领导人首次公开声明他在这一问题上的立场，柬埔寨在2012年担任东盟主席国的时候就因对这一问题的处理方式受到批评。在当年东盟峰会上，各国领导人没有发布联合声明。批评人士说这是由于柬埔寨保护中国在东海问题上的立场所致。

《美国之音》强调称，北京曾表示只会通过一对一的方式就领土争端进行谈判，并拒绝了以多边形式来解决这一问题。但是东盟的两个成员国，菲律宾和越南，一直在推动这一问题更加区域化和多边化的解决方式。

柬埔寨首相的宣布完全不符合东盟各国的利益，更不顾及柬埔寨和越南一直以来亲如兄弟的传统友谊关系。

东海主权争议虽然只与越南、菲律宾、马来西亚等一些东盟成员国有关，但其直接影响到地区和平、稳定以及东海的海上和空中航行安全和自由。这是国际社会一直以来已达成的共识。所以，东海争议直接关系到地区各国的利益。

与此同时，东盟是一个统一团结的组织，在解决地区共同问题中正发挥中心作用。东盟正努力建立一个具有共同命运的东盟共同体？这样的东盟能在东海争议中置身事外吗？

这些年来，东盟在解决东海争议问题中已发挥重要作用。2002年，东盟与中国签署《东海各方行为宣言》。目前，东盟仍努力与中国达成《东海各方行为准则》。虽然这是非常艰难的过程，但东盟以及东盟各成员国有信心，也有能力妥当解决这个难题。洪森的宣布违背了东盟组织和东盟各成员国的利益和立场，这样的宣布肯定会受到东盟各国的反对。希望柬埔寨保持惊醒，不要为了一些经济利益而损害了自己的形象，损害自己与整个东盟的关系。   

Đọc thêm...

          Đài VOA Hoa Kỳ ngày 25/3 đưa tin Thủ tướng Campuchia Hun Sen ngày 24/3 cho rằng tranh chấp Biển Đông "cần được giải quyết bởi các bên bị ảnh hưởng trực tiếp".

          VOA dẫn lời ông Hun Sen bình luận "Cuối cùng đó không phải là vấn đề đối với toàn bộ ASEAN. Nó là vấn đề song phương giữa các nước liên quan mà họ cần phải nói chuyện với nhau", rằng "Sau Campuchia, Brunei cũng không thể tìm thấy giải pháp nào, Myanmar cũng vậy. Bây giờ tôi đang chờ xem liệu Malaysia có thể giải quyết vấn đề hay không”.

          Cũng theo Đài trên, mặc dù đây là lần đầu tiên lãnh đạo Campuchia tuyên bố một cách rõ ràng quan điểm của mình về vấn đề này, nhưng ngay từ năm 2012, Campuchia đã bị chỉ trích vì theo Trung Quốc cản đường ASEAN ra tuyên bố chung về Biển Đông trong Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN lúc đó.

          VOA nhấn mạnh Bắc Kinh liên tục chủ trương sẽ chỉ đàm phán tay đôi với từng bên có tranh chấp và từ chối bất kỳ kênh đa phương nào để giải quyết vấn đề Biển Đông. Tuy nhiên, Philippines và Việt Nam liên tục thúc đẩy một cách tiếp cận khu vực và đa phương để giải quyết các tranh chấp đa phương.

          Tuyên bố của Thủ tướng Hun Sen thật buồn cười, không thích hợp với phát biểu của một nguyên thủ quốc gia, chưa kể Campuchia và Việt Nam từ trước đến nay có mối quan hệ hữu nghị truyền thống tốt đẹp như anh em, đồng chí.

          Tranh chấp Biển Đông mặc dù chỉ liên quan trực tiếp đến một số nước ASEAN nhưng rõ ràng nó đe dọa đến an ninh, an toàn, tự do hàng hải, hàng không cũng như môi trường hòa bình, ổn định trong khu vực, điều này vốn đã được chính giới, các nhà phân tích quốc tế, học giả liên tiếp nhận định. Như vậy, tranh chấp Biển Đông sẽ gây tác động, ảnh hưởng đến lợi ích, môi trường hòa bình để phát triển của tất cả các quốc gia trong khu vực.

          Bên cạnh đó, ASEAN là một khối đoàn kết thống nhất, đóng vai trò là trung tâm trong giải quyết các vấn đề khu vực, hơn nữa ASEAN đang tích cực để trở thành Cộng đồng ASEAN cùng chung vận mệnh trong năm nay. Vậy tại sao có thể nói ASEAN phải đứng ngoài tranh chấp Biển Đông?

          ASEAN đã hết sức nỗ lực để tìm giải pháp thỏa đáng cho vấn đề Biển Đông như ASEAN và Trung Quốc đã ký Tuyên bố ứng xử của các bên trên Biển Đông (DOC) năm 2002 và đang tích cực thúc đẩy đạt được Bộ Quy tắc ứng xử của các bên trên Biển Đông (COC). Vẫn biết rằng bất kỳ tranh chấp lãnh thổ nào cũng đều khó khăn, phức tạp, nhất lại là tranh chấp ở khu vực chiến lược, đầy tiềm năng như Biển Đông nhưng điều đó không có nghĩa là khó, không làm được phải từ bỏ. Hiện nay, không chỉ ASEAN mà cộng đồng quốc tế cũng đều đang quan tâm, tìm giải pháp thích hợp cho tranh chấp Biển Đông nhằm duy trì hòa bình, ổn định trong khu vực. Vậy mà Thủ tướng Hun Sen lại đưa ra tuyên bố như vậy. Chắc chắn tuyên bố của Thủ tướng Campuchia sẽ bị các nước thành viên ASEAN phản đối. Hy vọng Campuchia cần phải tỉnh táo, không vì lợi ích kinh tế với Trung Quốc mà đánh mất hình ảnh, uy tín của mình cũng như gây tổn hại đến quan hệ gần gũi với Việt Nam.

Đọc thêm...

据日本《Yomiuri》报导，印尼总统Joko Widodo 3月23日称，中国对东海大部分地区的主权主张“缺乏国际法根据”。

Joko Widodo总统强调称，“在亚太地区我们需要和平与稳定。政治和安全局势稳定对促进我们的经济增长非常重要”。“所以我们支持东海行为准则，支持中日对话以及中国与东盟的对话。”

上述言论是佐科自去年十月上任以来首次就东海争议进行表态，这也是他对中国在东海的所谓“九段线”主权主张最强硬的态度。

印尼并不是东海主权争议的参与国，中国的所谓“九段线”主权主张覆盖了属于印尼专属经济区的一部分Natuna群岛，但印尼多次强调称印尼在Natuna群岛并不与中国存在任何争议，因为中国的主权主张没有国际法依据。但是，中国一直对印尼的宣布视而不见。

这段时间以来，印尼对中国日益霸道的态度表现出更加强硬和坚决的态度。2014年初，当中国公然将海洋石油981钻井平台安非法安放在越南专属经济区时，印尼军队司令Moeldoko 发表称，中国在东海的野心以及边界安全是印尼近期最大的安全挑战。

2014年2月，当中国在华东海设立防空识别区时，印尼外长Marty Natalegawa强硬称，“我们向中国强调称我们不接受在东海的类似识别区”。

印尼加强在东海的军事力量

关碍来自中国的威胁，印尼近期加强了防卫能力。在Natuna群岛上的空军基地Ranai  已加强防卫能力。1月27日，美国国防部发表称，印尼已向美国订购价值2.958亿美元的8架H64E Apache Guardian直升机。2018年2月，这些直升机将提交给印尼。

印尼Jarkata Post近期援引印尼军队总司令Moeldoko的话称，印尼将成立专门负责东海防卫的军队力量。“在将来，我们认为东海局势将更加紧张。所以，该力量的成立尤为重要”。

美国战略与国际研究中心Scott Bentley表示，已经是时候印尼调整外交政策，以便适应日益紧张的海上环境。印尼更加积极的政策，以便保护其东海利益是可以肯定的。

Đọc thêm...

Ngày 23/3, trong cuộc trả lời phỏng vấn tờ Yomiuri của Nhật Bản ngay trước chuyến thăm tới Nhật Bản và Trung Quốc, Tổng thống Indonesia Joko Widodo khẳng định yêu sách “đường lưỡi bò” của Trung Quốc đòi hỏi chủ quyền đối với hầu hết Biển Đông là không có cơ sở pháp lý theo luật pháp quốc tế.

Tổng thống Widodo nhấn mạnh “Chúng ta cần hòa bình và sự ổn định trong khu vực châu Á-Thái Bình Dương. Điều quan trọng là có sự ổn định về an ninh và chính trị để tăng cường phát triển kinh tế”, “Vì vậy chúng tôi ủng hộ Bộ quy tắc ứng xử (COC) tại Biển Đông cũng như đối thoại giữa Trung Quốc và Nhật Bản, Trung Quốc và ASEAN”.

Đây là lần đầu tiên Tổng thống Widodo, người nhậm chức hồi tháng 10/2014, đưa ra quan điểm về các tranh chấp chủ quyền ở Biển Đông và là quan điểm cứng rắn nhất từ trước đến nay của lãnh đạo Indonesia đối với “đường lưỡi bò” phi lý, phi pháp của Trung Quốc.

Indonesia từ lâu không phải là một bên tham gia tranh chấp ở Biển Đông. “Đường lưỡi bò” của Trung Quốc bao trùm một phần quần đảo Natuna thuộc vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) của Indonesia nhưng Indonesia đã nhiều lần khẳng định không có tranh chấp với Trung Quốc tại Natuna bởi tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc không có cơ sở pháp lý. Tuy nhiên, Trung Quốc đã phớt lờ những tuyên bố của Indonesia.

Trước tham vọng cũng như thái độ ngày càng hung hăng, lớn tới của Trung Quốc ở Biển Đông khiến Indonesia đã thể hiện sự kiên quyết hơn đối với Trung Quốc. Ngay từ đầu năm 2014, nhất là trước sự kiện Trung Quốc ngang nhiên hạ đặt giàn khoan HD981 trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam (tháng 5/2014), Tư lệnh quân đội Indonesia Tướng Moeldoko xác định tham vọng của Trung Quốc và vấn đề tranh chấp trên Biển Đông, an ninh biên giới là thách thức chính trong tương lai gần đối với nước này.

Trước đó, vào tháng 2/2014, sau khi Trung Quốc lập vùng nhận dạng phòng không (ADIZ) trên Biển Hoa Đông, Ngoại trưởng Indonesia Marty Natalegawa thẳng thừng tuyên bố: “Chúng tôi nhấn mạnh với Trung Quốc rằng chúng tôi không chấp nhận một vùng nhận dạng tương tự trên Biển Đông”.

Indonesia tăng cường sức mạnh quốc phòng ở Biển Đông

Lo ngại về mối đe dọa từ Trung Quốc, Indonesia đã tăng cường khả năng phòng thủ. Căn cứ không quân Ranai trên quần đảo Natuna đã được tăng cường an ninh. Ngày 27/1, Bộ Quốc phòng Mỹ cho biết Quân đội Indonesia đã đặt mua 8 máy bay trực thăng tấn công AH64E Apache Guardian trị giá 295,8 triệu USD từ Công ty Boeing của Mỹ để tăng cường khả năng phòng thủ trên Biển Đông. 8 trực thăng Apache nói trên sẽ được bàn giao cho Indonesia đến tháng 2/2018.

Mới đây tờ Jarkata Post dẫn lời Tổng tư lệnh Quân đội Indonesia Tướng Moeldoko cho biết, quân đội nước này sẽ tập trung cho các hoạt động ở khu vực phía Tây của đất nước này trước những thách thức trong tình hình mới, đặc biệt là những diễn biến liên quan tới Biển Đông. Theo đó, Indonesia sẽ thành lập lực lượng chuyên trách ở Biển Đông. Tướng Moeldoko giải thích cho việc thành lập lực lượng này: "Trong tương lai, chúng tôi cho rằng Biển Đông sẽ là một khu vực nóng. Do đó, việc thành lập các đơn vị mới tên gọi Kogabwilhan sẽ đóng vai trò rất quan trọng".

Chuyên gia Scott Bentley, Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và quốc tế (CSIS), cho rằng đã đến lúc Jakarta định hình lại chính sách ngoại giao để thích ứng với môi trường hàng hải ngày càng nóng bỏng. Một tương lai mà Indonesia can dự nhiều hơn để bảo vệ lợi ích quốc gia trên Biển Đông gần như là chắc chắn.

Đọc thêm...

3月19日，共和党参议员John McCain和 Bob Corker，以及民主党参议员Jack Reed 和 Bob Menendez致函美国国务卿John Kerry和美国国防部长Ash Carter，表示如果美方不制定一个全面对策，“美国以及盟国伙伴的长远利益将面临相当的风险”。

这些参议员表示，中国在东海群岛的岛礁上填海造地并大兴土木，使其有能力扩张军力范围，此举“不仅对美国和区域利益，而且对整个国际社会利益构成直接挑战”。

信件说，过去一年来，中国在Gaven Reef上填海造地，其面积已增长11.3万平方米，而Johnson Reef已成为一个面积约10万平方米的岛屿。去年8月以来，Fiery Cross Reef面积已增长11倍。

信函还说，尽管有其它国家在现有岛礁上动工建设，但中国的作法正在改变岛礁面积、结构和土地性质。

这封信还说，中国将人造岛礁军事化的任何企图都将带来“严重后果”，并可能使北京在东海宣布设立新的防空识别区，就像2013年在与日本的对峙中宣布设立华东海防空识别区一样。

起草这封信函的美国参议院军事委员会和参议院外交关系委员会负责人表示，美国应当制定“具体的对策”，“以减慢或阻止中国在东海岛礁填海造岛的活动”。

有关上述问题，在3月18日开幕的马来西亚兰卡威国际航海和航天展上，美国第七舰队司令Robert Thomas呼吁东南亚国家组建联合海上力量巡逻东海地区，美国海军愿意为此提供支持。

上述动态表明美国官员日益意识到中国对美国在东海的利益以及对东海海上和空中航行自由和安全的威胁。所以，美国官员敦促奥巴马总统要实行更加强硬的，有效的战略只在阻止中国在东海上的野心。

Đọc thêm...

Ngày 19/3, trong một lá thư gửi Ngoại trưởng Mỹ John Kerry và Bộ trưởng Quốc phòng Ash Carter, các nghị sĩ đảng Cộng hòa John McCain, Bob Corker và các nghị sĩ đảng Dân chủ Jack Reed và Bob Menendez nhấn mạnh rằng nếu Mỹ không có một chiến lược toàn diện thì các lợi ích lâu đời của Mỹ, cũng như của các đồng minh và đối tác của Mỹ sẽ bị đe dọa.

Trong thư, các nghị sĩ Mỹ cho biết việc Trung Quốc xây dựng và cải tạo đất ở quần đảo Trường Sa trên Biển Đông đã khiến Bắc Kinh có khả năng mở rộng tầm với quân sự và là một thách thức trực tiếp, không chỉ với các lợi ích của Mỹ và khu vực, mà cả cộng đồng quốc tế.

Theo nội dung bức thư trên, bãi đá Gaven đã mở rộng lên quy mô 11,3 héc-ta trong năm qua và Gạc Ma, trước đây là bãi đá ngầm, giờ đây đã trở thành một hòn đảo rộng 10 héc-ta. Bãi Chữ thập đã mở rộng về kích thước hơn 11 lần kể từ tháng 8 năm ngoái.

Bức thư có đoạn viết "Trong khi các nước khác xây dựng trên các vùng đất có sẵn, Trung Quốc lại đang thay đổi quy mô, cấu trúc và các đặc điểm tự nhiên của các thực thể". "Đây là một sự thay đổi về chất, dường như là nhằm để thay đổi nguyên trạng ở Biển Đông".

Bức thư nói thêm rằng bất kỳ một nỗ lực nào của Trung Quốc nhằm quân sự hóa các đảo nhân tạo đều có thể "gây ra hậu quả nghiêm trọng" và có thể khiến Bắc Kinh tuyên bố một vùng nhận dạng phòng không mới ở Biển Đông, như Bắc Kinh đã làm hồi năm 2013 tại một khu vực tranh chấp với Nhật Bản ở Biển Hoa Đông.

 Các nghị sĩ Mỹ, những người đứng đầu Ủy ban quân vụ thượng viện và Ủy ban đối ngoại thượng viện, cho hay Washington cần đưa ra một chiến lược trong đó vạch ra "những hành động cụ thể mà Mỹ có thể thực hiện nhằm giảm tốc hoặc chấm dứt các hành động cải tạo của Trung Quốc".

Trong một diễn biến có liên quan, ngày 18/3, phát biểu tại Hội nghị Hàng hải quốc tế Langkawi và Triển lãm hàng không vũ trụ tại Malaysia, Tư lệnh Hạm đội 7 Mỹ, Phó Đô đốc Robert Thomas đã kêu gọi các nước ASEAN hình thành một lực lượng hàng hải kết hợp tuần tra chung trên Biển Đông và Hải quân Mỹ sẵn sàng hỗ trợ.

Những sự kiện trên cho thấy Mỹ ngày càng nhận thức rõ mối đe dọa nghiêm trọng từ phía Trung Quốc đối với lợi ích của Mỹ ở Biển Đông cũng như với an ninh, tự do hàng hải, hàng không ở khu vực này. Vì vậy, các quan chức chính quyền Mỹ hối thúc đã đến lúc chính quyền Obama cần phải có chiến lược quyết liệt, hiệu quả hơn để ngăn chặn kịp thời tham vọng của Trung Quốc ở Biển Đông.

Đọc thêm...

据Reuters、AP等的报道，3月18日在同越南总理阮晋勇进行会谈后的记者问大会上，澳大利亚首相Tony Abbott表示越南和澳大利亚40年来的发展是依靠于地区的稳定，两国将共同努力阻止任何威胁地区稳定的行为。越南总理和澳大利亚首相支持东海的海上和空中航行自由，反对任何改变东海现状的单方面行为。两国领导人也认为应当根据国际法和平解决东海主权争议。

路透社指出，越南和澳大利亚领导人呼吁各方在东海保持克制，并将组织任何单方面使用武力行为等表述显然暗指中国，该国在东海地区不断增大的影响力引起邻国关注并让他们感到担忧。越南和东南亚其他国家强烈反对中国在东海进行非法的填海造岛工程。

AP报道称，两国领导人同意加强防务合作，包括情报共享、英语培训和特种部队合作等。澳大利亚首相Tony Abbott说，120名越南军方人员将在澳洲受训，越南也将参加澳洲主办的联合军事演习。Tony Abbott承认，澳洲与越南近年来的安保合作正在加强。

在之前对澳大利亚国会的演讲中，越南总理阮晋勇表示，有必要拟定针对东海的行为准则。

阮晋勇表示，“我们同意保持克制，并避免采取可能使紧张局势升级的行动，包括单方面使用武力改变现状”，同时强调澳大利亚和越南已承诺深化两国的合作关系。

AP评论称，澳大利亚加强与越南的合作旨在平衡与中国这个最大贸易伙伴国以及亚太邻国的关系。

Đọc thêm...